سمینار روشهای نوین تدریس (از آموزش سنتی تا یادگیری فعال، مشارکتی و فناورانه)
تاریخ برگزاری: ۱۸ و ۱۹ سنبله ۱۴۰۵
ارائهکننده: دکتر علی حلیمی
برگزارکننده: معاونت علمی، با همکاری پوهنحی ها و آمریت ارتقای کیفیت
۲. مقدمه
با توجه به تغییرات سریع در محیط آموزش عالی، نقش استاد در فرایند تدریس از انتقالدهنده صرف اطلاعات به طراح و تسهیلکننده فرایند یادگیری در حال تغییر است. سمینار «روشهای نوین تدریس» با هدف آشنایی استادان با رویکردها، روشها و تکنیکهای جدید آموزشی برگزار گردید.
در این سمینار، بر حرکت از رویکرد «استادمحوری» به سوی «محصلمحوری» تأکید شد و روشهایی معرفی گردید که محصل را در فرایند یادگیری فعالتر ساخته و زمینه رشد تواناییهایی مانند تفکر، تحلیل، حل مسئله، کار گروهی و کاربرد دانش را فراهم میسازد.
۳. اهداف سمینار
۶. شرح محتوای آموزشی سمینار
۶-۱. مبانی و ضرورت تدریس نوین
در بخش نخست، مفهوم روشهای نوین تدریس مورد بحث قرار گرفت. بر اساس محتوای سمینار، روشهای نوین بر یادگیریمحوری، فعالیت و مشارکت محصل، مسئلهمحوری، تعامل، استفاده از فناوری، توجه به تفاوتهای فردی و تأکید بر مهارتها استوار هستند.
همچنان تأکید شد که تغییر محیط آموزشی، افزایش دسترسی به اطلاعات، ظهور هوش مصنوعی، تغییر نیازهای بازار کار و ضرورت آموزش مهارتهای عملی از عواملی هستند که استفاده از روشهای جدید تدریس را ضروری ساختهاند.
در این رویکرد، نقش استاد تنها انتقال اطلاعات نیست؛ بلکه استاد باید زمینه حل مسئله، تصمیمگیری، خلاقیت، ارتباط مؤثر، کار گروهی و یادگیری مستقل را برای محصل فراهم کند.
۶-۲. مقایسه تدریس سنتی و تدریس نوین
یکی از موضوعات مهم سمینار، مقایسه میان دو رویکرد آموزشی بود.
این مقایسه به صورت مستقیم در اسلایدهای سمینار ارائه شده است.
7. تشریح روش های مشارکتی، تعاملی و فناورانه
8. جمعبندی سمینار
سمینار دو روزه «روشهای نوین تدریس» مجموعهای از رویکردها و روشهای آموزشی فعال، مشارکتی، مسئلهمحور و فناورانه را معرفی نمود و بر ضرورت تغییر رویکرد از انتقال صرف اطلاعات به ایجاد فرصت برای یادگیری فعال و کاربردی تأکید کرد.
محتوای سمینار نشان میدهد که آموزش مؤثر تنها به مقدار مطالب ارائهشده توسط استاد وابسته نیست، بلکه توانایی محصل در فکرکردن، تحلیلکردن، حل مسئله و استفاده عملی از دانش نیز بخش مهمی از موفقیت آموزشی محسوب میشود.
پیام نهایی ارائه نیز دقیقاً بر همین اصل تأکید داشت که تدریس موفق الزاماً تدریسی نیست که استاد مطالب بیشتری ارائه کند؛ بلکه تدریسی است که محصل پس از پایان صنف توانایی بیشتری برای فکرکردن، تحلیلکردن، حل مسئله و عملکردن داشته باشد.
9. نتیجهگیری نهایی
برگزاری سمینار «روشهای نوین تدریس» گامی در راستای ارتقای ظرفیت علمی و مسلکی اعضای کادر علمی و بهبود کیفیت فرایند تدریس محسوب میگردد.
این برنامه با معرفی روشهای فعال، مشارکتی، مسئلهمحور، پروژهمحور، مطالعه موردی، تدریس معکوس، استفاده آموزشی از هوش مصنوعی و یادگیری همتا به همتا، زمینه آشنایی استادان با رویکردهای متنوع آموزشی را فراهم نمود.
تداوم چنین برنامههایی و مهمتر از آن، تطبیق عملی آموختههای سمینار در صنوف درسی میتواند در افزایش مشارکت محصلان، تقویت مهارتهای تحلیلی و عملی و بهبود کیفیت یادگیری نقش مؤثری داشته باشد.